Anosmia | perfumy i opinie
  • Anosmia

Zaburzenia węchu można podzielić na wiele różnych rodzajów, ale zdecydowanie najbardziej przykrym z nich jest anosmia, czyli całkowite nieodczuwanie zapachów. Ocenia się, że około 1% ludzkiej populacji cierpi na to zaburzenie, ale nie to jest najbardziej smutne. Przyrost ludzi z dysfunkcją nosa w ostatnich latach dramatycznie rośnie. Na pewno wiążę się to, paradoksalnie, z postępem medycyny i wydłużoną średnią długością życia, która pociąga za sobą szereg chorób neurodegeneracyjnych. Pragnę zauważyć, że według badań przeprowadzonych przez australijskich naukowców (Mackay - Sim, 2004) 81% osób cierpiących na chorobę Parkinsona wykazuje anosmię lub ciężką hyposmię, a kolejne 11% inne zaburzenia węchu. Na postawie badań klinicznych ustalono, że anosmia jest najczęściej objawem choroby Parkinsona, Alzheimera i zespołu Korsakowa. Co więcej, odpowiednio zdiagnozowana anosmia może być wykorzystywana jako marker tych chorób, ponieważ jest bardzo wczesnym ich objawem.
Ludzie młodzi jednak nie są na tego typu choroby narażeniu i u nich anosmia jest powodowana przez inne rzeczy
- infekcje górnych dróg oddechowych, katar, urazy głowy (około 70% wszystkich przypadków anosmii);
- inne niż katar choroby nosa i operacje nosa;
- guzy.
Poza tym anosmia może być objawem szeregu innych chorób o podłożu hormonalnym ( Zespół Cushinga i in.) oraz psychicznym (anoreksja, bulimia, depresja, schizofrenia i in.) i zakaźnym (AIDS) czy genetycznym (np. Zespół Turnera, Zespół Downa).
Skupmy się teraz na tych co popularniejszych powodach anosmii. Mało kto wie, że około 6% ludzi po urazach głowy nie ma zdolności czucia zapachów. Często nie zdajmy sobie sprawy z uszkodzenia funkcji poznawczych, bądź ją bagatelizujemy w chwili, gdy urazu doznała część potyliczna czaszki. Jednak na skutek odbicia fali uderzeniowej z tylnej części głowy na część przednią bardzo często uszkodzone zostają struktury węchowe. W przypadku wystąpienia anosmii spowodowanej takim urazem szanse na częściowy (!) powrót węchu ocenia się jedynie na 30% (Janczewski, 2005). Co więcej, jeśli poprawa nie nastąpiła do 10 miesięcy to szansa na powrót funkcji po tym czasie jest praktycznie zerowy. Z informacji które udało mi się uzyskać w Polsce całkowita, obustronna anosmia nie jest traktowana jako kalectwo, ale np. w USA jest nim w 3%-ach.
Anosmia w przypadku uszkodzenia struktur nerwowych jest zazwyczaj nieodwracalna, więc trzeba o nos dbać jak o skarb, bo kto raz straci dar węchu ten go pewnie nie odzyska. A jeśli już czujemy, że tracimy węch to lepiej podreptać do lekarza, bo może to oznaczać poważne kłopoty.

Tekst na podstawie:
Czerniawska, Czerniawska Far "Psychologia węchu i pamięci węchowej"
Wrignt "Nauka o zapachu";
Solomon, Berg, Villee "Biologia".

Fot. nr 1 z wikipedia.com
Fot. nr 2 z swiat-zdrowia.com

15 komentarzy:

  1. Hmmmmm nie do końca zapachy czujemy tylko nosem.
    Jestem po operacji zatok, w pierwszej dobie nos zatkany jest tzw. setonami, takimi hmmmm wypełnonymi czyms elastycznymi wałkami, całkowicie wypełniającymi, a raczej rozsadzającymi nos. Mój nos był całkowicie zatkany, więc wyobraźcie sobie moje zdziwienie kiedy okazało się że czuję zapachy wdychając powietrze do jamy ustnej...

    OdpowiedzUsuń
  2. To prawda i potwierdzam z własnego doświadczenia, ale wydaje mi się, że to dlatego, że powietrze jakoś "od tyłu" wchodzi i dlatego mimo wszystko czujemy zapachy.

    OdpowiedzUsuń
  3. Mam 45 lat i dopiero parę minut temu zdałem sobie sprawę , ze choruje na anosmię, a choruje od zawsze. Co prawda pamiętam, że we wczesnym dzieciństwie byłem w stanie odczuwać bardzo silny odór , ale bardziej wyczuwałem go oczami niż nosem.. Nie przypominam sobie żadnych urazów z dzieciństwa. Co prawda mam złamaną i skrzywioną przegrodę nosową ale to już nabytek wieku młodzieńczego.
    Najbardziej mnie ciekawi, czy w związku z tym jestem jakoś bardziej narażony na opisane powyżej choroby towarzyszące anosmi?

    OdpowiedzUsuń
  4. No to nie jest fajna sprawa. Jeśli anosmia występuje od "zawsze" to niestety nie jest dobrym markerem chorób, więc mówić pana wypadku nie można mówić o większym zagrożeniu tymi chorobami.

    Problem pojawia się jeśli anosmię nabywamy w wieku dojrzałym. Wtedy jest to znak, że coś może się dziać.

    OdpowiedzUsuń
  5. WITAM JA CHCIAŁAM ZAPYTAC CZY PO INFEKCJI GÓRNYCH DRÓG ODDECHOWYCH MOZNA UTRACIC CZESCIOWO WECH,IDE DO LEKARZA ZA 2 DNI MARTWIE SIE BARDZ CZY ODZYSKAM WECH

    OdpowiedzUsuń
  6. * Można, choć to raczej rzadko spotykany przypadek. Węch powinien w krótkim czasie wrócić. Powodem może być też to, że infekcja nie jest do końca zaleczona.
    Jeśli w przyszłości chciałby Pani leczyć węch to polecam zainwestowanie w lepszych lekarzy, bo z praktyki wiem, że większość traktuje problemy węchu jako fanaberie pacjentów.
    Pozdrawiam i życzę zdrowia.

    OdpowiedzUsuń
  7. Rany, ludzie błagam, nie mówcie mi, że nie odzyskam węchu...
    Węch strąciłam całkowicie ok. 2 lata temu po zwykłym przeziębieniu. Nie mam polipów, ani żadnych urazów głowy tez nie miałam. Za to miałam już dwie operacje na perforacje przegrody nosa, która towarzyszyła mi od wielu lat (obie opracje w ciagu ostatniego 1,5 roku odkąd więłam się za bary z tematem). Niestety podobno najskuteczniejsze w leczeniu anosmii są sterydy. Jednak mój lekarz twierdzi, że nie możemy ich stosować ze względu na jeszcze bardzo osłabioną przegrodę – istnieje wysokie zagrożenie nawrotu perforacji.
    Jakie są możliwości leczenia??
    pozdr, w razie co podaje gg: 6034651

    OdpowiedzUsuń
  8. Zespół TURNERA to zespół genetyczny. Spowodowany całkowitym lub częściowym brakiem jednego z chromosomów X .Pozdrawiam.zizazu

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Masz rację. W źródłach jest błąd (w moim tekście przez to też). Jutro postaram się zamieścić skan na FB. :)

      Usuń
    2. To drobnostka,jednak warto i o to dbać podnosząc walory merytoryczne artykułu:-) .Artykuł bardzo ciekawy:-).Powodzenia.zizazu

      Usuń
  9. po wypadku nic nie czulam,po3 latach poczułam zapach mydła kuchennego .To cudowne uczucie,czuję gdy się smaży rybę ale nic poza tym.nie czuję smaku odrózniam tylko,że coś jest śłone,słodkie gorzkie,kwaśne oraz smak umami.czy kiedyśto się poprawi?

    OdpowiedzUsuń
  10. po wypadku nic nie czulam,po3 latach poczułam zapach mydła kuchennego .To cudowne uczucie,czuję gdy się smaży rybę ale nic poza tym.nie czuję smaku odrózniam tylko,że coś jest śłone,słodkie gorzkie,kwaśne oraz smak umami.czy kiedyśto się poprawi?

    OdpowiedzUsuń
  11. po wypadku nic nie czulam,po3 latach poczułam zapach mydła kuchennego .To cudowne uczucie,czuję gdy się smaży rybę ale nic poza tym.nie czuję smaku odrózniam tylko,że coś jest śłone,słodkie gorzkie,kwaśne oraz smak umami.czy kiedyśto się poprawi?

    OdpowiedzUsuń
  12. po wypadku nic nie czulam,po3 latach poczułam zapach mydła kuchennego .To cudowne uczucie,czuję gdy się smaży rybę ale nic poza tym.nie czuję smaku odrózniam tylko,że coś jest śłone,słodkie gorzkie,kwaśne oraz smak umami.czy kiedyśto się poprawi?

    OdpowiedzUsuń
  13. po wypadku nic nie czulam,po3 latach poczułam zapach mydła kuchennego .To cudowne uczucie,czuję gdy się smaży rybę ale nic poza tym.nie czuję smaku odrózniam tylko,że coś jest śłone,słodkie gorzkie,kwaśne oraz smak umami.czy kiedyśto się poprawi?

    OdpowiedzUsuń

Pisząc komentarz nie zapomnij się podpisać - choćby imieniem (zwłaszcza, jeśli oczekujesz mojej odpowiedzi).